MMA ย่อมาจาก Mixed Martial Arts หรือ "ศิลปะการต่อสู้แบบผสม" คือกีฬาต่อสู้แบบเต็มรูปแบบ ที่รวมการโจมตี (หมัด เท้า เข่า ศอก) เข้ากับการปล้ำ (การคลุกวงใน การทุ่ม และการล็อก) ได้ทั้งตอนยืนและบนพื้น นักสู้ MMA ใช้เทคนิคจากมวยไทย มวยสากล มวยปล้ำ และบราซิลเลียนยิวยิตสู
หมายเหตุ: บทความนี้พูดถึง MMA ที่เป็นกีฬาต่อสู้ ไม่ใช่การเชื่อม MMA (การเชื่อมไฟฟ้าด้วยลวดเชื่อมหุ้มฟลักซ์) หรือคำย่อทางการแพทย์
MMA มาจากไหน
การต่อสู้แบบผสมมีมานานแล้ว ชาวกรีกโบราณมี "แพงเครชั่น" (pankration) ที่ผสมการชกกับการปล้ำ และเป็นกีฬาในโอลิมปิกโบราณตั้งแต่ 648 ปีก่อนคริสตกาล ในบราซิลช่วงศตวรรษที่ 20 มีการแข่งขัน "วาเล ตูโด" (vale tudo) ที่แปลว่า "อะไรก็ได้" ให้นักสู้ต่างสไตล์มาเจอกัน
MMA แบบปัจจุบันเริ่มเป็นรูปเป็นร่างหลังรายการ UFC ครั้งแรก เมื่อ 12 พฤศจิกายน 1993 ที่เมืองเดนเวอร์ สหรัฐอเมริกา ซึ่งตั้งคำถามว่าศิลปะการต่อสู้แบบไหนใช้ได้จริงที่สุด คำตอบที่ได้คือ "ต้องผสมกัน" หลังจากนั้นคณะกรรมการกีฬาในสหรัฐฯ ได้เขียนกติกา รุ่นน้ำหนัก และมาตรฐานความปลอดภัย จนกลายเป็น Unified Rules of Mixed Martial Arts ที่ Association of Boxing Commissions รับรองในปี 2009 ส่วนในเอเชีย ONE Championship ทำให้ MMA เป็นที่นิยมมาก รวมถึงในประเทศไทย
MMA ประกอบด้วยอะไรบ้าง
| ส่วน | ครอบคลุมอะไร | เทคนิคมาจาก |
|---|---|---|
| การโจมตี | หมัด เตะ เข่า ศอก ฟุตเวิร์ก และการป้องกัน | มวยไทย มวยสากล คิกบ็อกซิ่ง |
| การคลุกวงใน | การคุมคู่ต่อสู้ระยะประชิด เข่า การขัดขาและทุ่ม | มวยไทย มวยปล้ำ ยูโด |
| การทุ่ม | พาการต่อสู้ลงพื้น และกันไม่ให้ถูกพาลง | มวยปล้ำ ยูโด |
| การต่อสู้บนพื้น | การคุม การโจมตีบนพื้น การลุกขึ้น และการล็อกให้ยอมแพ้ | บราซิลเลียนยิวยิตสู มวยปล้ำ |
นักสู้ MMA ที่ดีไม่ใช่แค่นักมวยบวกนักปล้ำ ทักษะสำคัญคือการเชื่อมต่อ เช่น ใช้หมัดเปิดทางเพื่อทุ่ม กันการทุ่มแล้วสวนกลับ หรือลุกขึ้นจากพื้น นี่คือสิ่งที่คลาส MMA สอน ซึ่งคลาสศิลปะการต่อสู้แบบเดียวไม่มี
กติกา MMA เบื้องต้น
การแข่ง MMA อาชีพตามกติกา Unified Rules มีหลักดังนี้
- ยก: 3 ยก ยกละ 5 นาที หรือ 5 ยกสำหรับไฟต์ชิงแชมป์และคู่เอก พักระหว่างยก 1 นาที
- นวม: นวมแบบเปิดนิ้ว น้ำหนักประมาณ 4 ถึง 6 ออนซ์ เพื่อให้จับและปล้ำได้
- สังเวียน: ส่วนใหญ่เป็นกรงแปดเหลี่ยม บางรายการใช้เวทีแบบมีเชือก
- วิธีชนะ: น็อกเอาต์ (KO) เทคนิคอลน็อกเอาต์ (TKO เมื่อกรรมการหรือแพทย์ยุติการแข่งขัน) ซับมิชชั่น (คู่ต่อสู้ตบพื้นยอมแพ้) หรือคำตัดสินของกรรมการ
MMA ห้ามทำอะไรบ้าง
- โขกหัว จิ้มตา กัด ดึงผม
- ตีหรือเตะอวัยวะเพศ
- ตีท้ายทอย กระดูกสันหลัง หรือคอหอย
- หักหรือบิดนิ้วมือนิ้วเท้า
- เตะหรือเข่าที่ศีรษะของคู่ต่อสู้ที่อยู่บนพื้น
ONE Championship ใช้กติกาของตัวเองซึ่งต่างกันในบางรายละเอียด เช่น วิธีตรวจน้ำหนักก่อนแข่ง
รุ่นน้ำหนัก
| รุ่น | น้ำหนักไม่เกิน |
|---|---|
| ฟลายเวต | 56.7 กก. |
| แบนตัมเวต | 61.2 กก. |
| เฟเธอร์เวต | 65.8 กก. |
| ไลต์เวต | 70.3 กก. |
| เวลเตอร์เวต | 77.1 กก. |
| มิดเดิลเวต | 83.9 กก. |
| ไลต์เฮฟวีเวต | 93.0 กก. |
| เฮฟวีเวต | 120.2 กก. |
รุ่นหลักฝ่ายชายตามกติกา Unified Rules ฝ่ายหญิงใช้รุ่นที่เบากว่า (สตรอว์เวตไม่เกิน 52.2 กก.)
MMA กับ UFC ต่างกันยังไง
MMA คือชื่อกีฬา UFC คือบริษัทที่จัดการแข่งขัน MMA รายใหญ่ที่สุดในโลก เปรียบเหมือนฟุตบอลกับพรีเมียร์ลีก นักสู้ MMA จึงไม่จำเป็นต้องอยู่ใน UFC ในเอเชียมีรายการใหญ่อย่าง ONE Championship และยังมีรายการระดับประเทศอีกมาก
MMA กับมวยไทยต่างกันอย่างไร
มวยไทยคือศิลปะแห่งการใช้อาวุธทั้งแปด หมัด เท้า เข่า ศอก และการปล้ำคอ เป็นการต่อสู้ยืนล้วน ไม่มีการทุ่มลงพื้นแล้วสู้ต่อ ส่วน MMA ใช้อาวุธเหล่านี้ทั้งหมด แล้วเพิ่มการทุ่มและการต่อสู้บนพื้น ท่ายืนใน MMA จึงต่ำกว่า เพราะต้องพร้อมกันการทุ่ม และการเตะต้องระวังมากขึ้น เพราะถ้าถูกจับขาอาจถูกทุ่มลงพื้น มวยไทยยังเป็นพื้นฐานการโจมตีที่สำคัญที่สุดอย่างหนึ่งใน MMA
เรียน MMA เป็นอย่างไร
การดูการแข่งกับการฝึก MMA ต่างกันมาก คลาสทั่วไปประกอบด้วยการวอร์มอัพ โค้ชสาธิตเทคนิค และฝึกกับคู่ซ้อมด้วยจังหวะที่ควบคุม ส่วนการสปาร์ริ่งที่ต้องใช้ท่ากับคู่ซ้อมที่ตอบโต้ จะตามมาทีหลัง และมีการควบคุมเสมอ
ที่ Northstar MMA เชียงใหม่ มือใหม่ทุกคนเริ่มที่คลาส MMA พื้นฐาน เปิดสัปดาห์ละสี่ครั้ง แล้วค่อยเข้าคลาสสปาร์ริ่งเมื่อพร้อม อ่านคู่มือสำหรับมือใหม่ ดูตารางเรียน หรือราคา (เริ่มต้นวันละ 400 บาท)
MMA อันตรายไหม
MMA เป็นกีฬาที่มีการปะทะ การขึ้นแข่งมีความเสี่ยงบาดเจ็บจริง แต่การฝึกในคลาสมีความเสี่ยงต่างกัน เวลาส่วนใหญ่คือการฝึกท่ากับคู่ซ้อม ไม่ใช่การต่อสู้ ยิมที่ดีจะคุมการสปาร์ริ่ง จับคู่อย่างเหมาะสม และให้ทุกคนดูแลคู่ซ้อม ถ้ามีอาการบาดเจ็บหรือโรคประจำตัว ปรึกษาแพทย์และแจ้งโค้ชก่อนเริ่มคลาส
แหล่งอ้างอิง
- Association of Boxing Commissions, Unified Rules of Mixed Martial Arts
- UFC, "บทนำสู่ศิลปะการต่อสู้แบบผสมผสาน (MMA)" (ufc.com/intro-to-mma)
- ONE Championship, กติกาการแข่งขันอย่างเป็นทางการ
- วิกิพีเดียภาษาไทย, ศิลปะการต่อสู้แบบผสม
